Skip to content

Je lijfrente komt vrij: afkopen, uitstellen of laten uitkeren?

Wie jaren geleden een lijfrente heeft afgesloten, krijgt vroeg of laat een brief van de bank of verzekeraar: het opgebouwde kapitaal komt vrij. Dat klinkt als goed nieuws, en dat is het ook. Toch is dit het moment om even stil te staan. De keuze die je nu maakt, bepaalt hoeveel je netto overhoudt en hoe flexibel je later bent. Voor beleggers is het bovendien een interessante afweging: laat je het geld doorgroeien of haal je het eruit?

Wat is een lijfrente ook alweer?

Een lijfrente is een fiscaal gefaciliteerde manier om voor je pensioen te sparen of te beleggen. De inleg mag je onder voorwaarden aftrekken van je inkomen in box 1. Daar staat tegenover dat de uitkering later belast is. Het idee is dat je na je pensioen meestal in een lager belastingtarief valt, zodat je per saldo voordeel hebt.

Omdat de overheid dat voordeel geeft, zijn er spelregels. De belangrijkste: het geld is bedoeld voor een periodieke uitkering, niet om in één keer op te nemen.

Optie 1: in één keer afkopen

De verleiding om het kapitaal in één keer op te nemen is groot. Toch is lijfrente afkopen in veel gevallen fiscaal ongunstig. Over de afkoopsom betaal je inkomstenbelasting, en omdat het bedrag in één jaar bij je inkomen wordt opgeteld, val je al snel in het hoogste tarief. Daarnaast kan er revisierente in rekening worden gebracht: een extra heffing van twintig procent, omdat je het eerder genoten belastingvoordeel als het ware terugbetaalt.

Er zijn uitzonderingen. Een kleine lijfrente, waarvan de waarde onder een wettelijk grensbedrag blijft, mag je zonder revisierente afkopen. Ook bij bijvoorbeeld arbeidsongeschiktheid gelden andere regels. Laat je situatie dus altijd eerst doorrekenen.

Optie 2: uitstellen en laten doorgroeien

Heb je de AOW-leeftijd nog niet bereikt of heb je het geld nu niet nodig, dan kun je de uitkering uitstellen. Je zet het kapitaal dan over naar een lijfrentespaarrekening of lijfrentebeleggingsrekening. Banken en verzekeraars hebben daar elk hun eigen producten voor, zoals Rabo ToekomstSparen of vergelijkbare rekeningen bij andere aanbieders.

Voor beleggers is dit vaak de interessantste route. Bij een beleggingsrekening blijft je geld renderen, met de bekende kanttekening dat je ook kunt verliezen. Hoe korter de periode tot je uitkering, hoe voorzichtiger je meestal wilt zijn. Bij sparen loop je dat risico niet, maar ligt het verwachte rendement lager.

Optie 3: periodiek laten uitkeren

De meest gebruikte route is het kapitaal omzetten in een periodieke uitkering, bijvoorbeeld voor vijf, tien of twintig jaar. Bij een bank hangt de hoogte af van het saldo en de gekozen looptijd. Bij een verzekeraar kun je ook kiezen voor een levenslange uitkering, eventueel met een dekking voor je partner bij overlijden. Door de uitkering over meerdere jaren te spreiden, blijft het belastingtarief vaak lager.

Vergelijk aanbieders

Je bent niet verplicht om bij je huidige bank of verzekeraar te blijven. Zeker bij grotere bedragen loont het om rente, kosten en voorwaarden te vergelijken. Het verschil in uitkering kan over een looptijd van twintig jaar flink oplopen. Let ook op de afsluitkosten en op de mogelijkheden als je plannen veranderen.

Laat je goed informeren

De keuze tussen afkopen, uitstellen en uitkeren hangt af van je leeftijd, inkomen, vermogen en toekomstplannen. Een fout kost al snel duizenden euro’s aan belasting. Onafhankelijke adviseurs, zoals Perrée & Partners, vergelijken aanbieders en rekenen de opties voor je door. Bij een groot kapitaal of als je pensioen er sterk van afhangt, is een bredere financiële planning vaak verstandig.

Wat je ook kiest: neem de tijd. Een lijfrente bouw je jaren op, de beslissing over wat je ermee doet verdient minstens zoveel aandacht als je beste belegging.