Wanneer aandelen kopen en verkopen? (Shiller en Tobins)

wanneer aandelen kopen en verkopen thumbnail

Het moment van wanneer aandelen kopen en verkopen is altijd moeilijk, dit bepaald immers voor een deel het uiteindelijke resultaat in uw beleggingsportefeuille. Zeker wanneer de beurzen zoals nu (in de zomer van 2015) op ongeveer de hoogste koersen ooit of op de hoogste koersen in jaren staan. Vaak zijn aandelen ook ‘duur’ wanneer de beurzen hoog staan maar welke indicatoren kunt u hiervoor gebruiken en wat kunt u met deze informatie?

Statistisch gezien worden de beste rendementen behaald als u aandelen koopt wanneer, bij wijze van spreke, niemand meer wil omkijken naar de beurs. Dit is wanneer er een (lange) bearmarket is geweest. Een bearmarket is een periode van dalende aandelenkoersen en dit gaat vaak over een breed front. Daarom is een beroemde uitspraak van één van ’s werelds bekendste beleggers erg toepasselijk:

“Be Fearful When Others Are Greedy and Greedy When Others Are Fearful” (Warren Buffett)

Wanneer aandelen kopen en verkopen?

wanneer aandelen kopen en verkopen China stockmarket bubbleDe beste vertaling hiervan is waarschijnlijk “wees bang wanneer anderen hebberig zijn en wees hebberig wanneer anderen bang zijn”. Kort door de bocht kunt u (statistisch gezien) het beste aandelen kopen wanneer de beurzen weken-, maanden- of zelfs jarenlang overwegend rood kleuren. Het moment om op uw hoede te zijn is wanneer er euforie heerst op de beurzen, als iedereen en zelfs uw kapper praat over beleggen dan is de beurs vaak vlakbij zijn hoogtepunt. Een typerende gebeurtenis is dat in het laatste half jaar veel Chinezen een beleggingsrekening hebben geopend en hier doorgaans ook voor lenen. De beurs in China kende een enorme rally maar heeft de laatste weken te kampen met forse verliezen (zie onderstaande grafiek).

wanneer aandelen kopen en verkopen China stockmarket bubble Shanghai Composite
Shanghai Composite had een lange rally maar verloor recent veel

Wanneer aandelen kopen en verkopen volgens Tobins Q

Tobins Q wordt ook wel de Tobins Q Ratio genoemd. Deze waarderingsmethode werd ontwikkeld door James Tobin, een nobelprijswinnar in de economie. De waarderingsmethode is bepaald op basis van de gecombineerde marktwaarde van alle bedrijven op de beurs en deze moet in balans blijven met de kosten van vervanging van deze bedrijven. De Tobins Q Ratio wordt als volgt berekend:

Tobins Q Ratio = marktwaarde van een bedrijf / vervangingswaarde van de activa van het bedrijf

Een korte uitleg, een lage Q met een waarde van 0 tot 1 betekent dat de kosten voor de activa van een bedrijf vervangen groter is dan de waarde van het bedrijf/aandeel. Dit houdt in dat het aandeel ondergewaardeerd is. Omgekeerd, een hoge Q (groter dan 1) houdt in dat de waarde van het bedrijf/aandeel duurder is dan de vervangingswaarde van de activa, wat aangeeft dat de voorraad overgewaardeerd is. Deze waarderingsmethode van de voorraad is de belangrijkste factor voor investeringsbeslissingen in het model van Tobin. In onderstaande grafiek kunt u zien hoe deze Tobins Q Ratio vanaf 1900 heeft ontwikkeld. Let op, een hoge waarde is niet automatisch het moment om uw aandelen te verkopen maar voorzichtigheid is wel aan te raden bij nieuwe aankopen. Historisch gezien staat deze waardering nu hoog, alleen ten tijde van de internetbubble (1999-2000) stond deze hoger.

Tobin Q indicator aandelen kopen en verkopen
De waarde van de Tobin Q ratio sinds 1900 (bron: dshort.com)

Wanneer aandelen kopen en verkopen volgens Shiller P/E

Alweer een econoom en Nobelprijswinnaar is Robert Shiller, hij ontwikkelde een waarderingsmethode waarbij een lang voortschrijdend gemiddelde van winst per aandeel helpt om toekomstige rendementen te voorspellen. Een periode van bijvoorbeeld een jaar zou deze methodiek te volatiel maken waardoor doorgaans periodes van 5 of 10 jaar worden gebruikt, aangepast aan inflatie. De Shiller P/E (Shiller Price/Earnings) noemt men ook wel de CAPE (cyclically adjusted PE). Een belangrijk gegeven is dat toekomstig rendement beduidend hoger is wanneer aandelen worden gekocht bij een lage Shiller PE dan bij een hoge Shiller PE. Er is wel een kanttekening want door de lange periodes voor het berekenen kunnen sterke korte termijn bewegingen niet worden voorspeld. Ook hier is hetzelfde van toepassing als bij de Tobins Q Ratio, een hoog cijfer staat niet gelijk aan uw aandelen te moeten verkopen maar wees wel behoedzaam. Echter in tijden dat zowel de Tobins Q Ratio als de Shiller PE aangeven dat de meeste aandelen mogelijk overgewaardeerd zijn zullen er altijd nog aandelen zijn die ondergewaardeerd zijn. Onderstaande grafiek laat zien hoe de Shiller PE sinds 1880 heeft bewogen, de gemiddelde waarde sinds 1880 is circa 16,5 wat de huidige waarderingen nogal ‘duur’ maakt.

Shiller PE index SP500 indicator aandelen kopen en verkopen
De Shiller PE sinds 1880

Wanneer aandelen kopen en verkopen?

Discussieer hierover op ons beursforum (klik hier).

Disclaimer: bovenstaande artikel is geen direct of indirect beleggingsadvies en dient enkel ter informatie.

Boeken over beleggen koopt u bij Bol.com